Bijlage 3 Stressbeheersing

Oorzaken of bronnen van stress

1. privé-leven
levensgebeurtenissen zoals het krijgen van een chronische ziekte, overlijden van een dierbaar iemand, huwelijk, scheiding, verhuizing, ontslag, geboorte, enz.
langdurige vervelende situaties, zoals het hebben van beperkingen als gevolg van een chronische ziekte, conflicten met huisgenoten of buren, opvoedingsproblemen, zieke partner, enz.
opeenstapeling van kleine alledaagse problemen, zoals slechte woonvoorzieningen, onbegrip in sociale contacten, pesterijtjes, enz.

2. werksituatie
niet langer in staat zijn om het werk op dezelfde manier uit te voeren (kwantitatief, kwalitatief), of helemaal niet meer kunnen werken
inkomstenvermindering omdat men helemaal niet meer kan werken
commentaar van collega's op veelvuldig ziekteverzuim
constante hoge werk- en/of tijdsdruk
fysieke of psychische overbelasting
gepest worden door collega's
onvoldoende mogelijkheid tot overleg en participatie
toekomstonzekerheid
te geringe autonomie
tegenstrijdige opdrachten, verwachtingen, eisen

3. eigen persoonlijkheid
geen rust nemen
snel zorgen maken
hoge eisen stellen (perfectionisme!)
veel dingen tegelijk doen
moeilijk om gunst of hulp kunnen vragen
moeite hebben met grenzen aangeven (subassertief)
niet planmatig te werk gaan wanneer dat wel nodig is
leefgewoonten die niet adequaat zijn gezien de fysieke conditie

4. algemene maatschappelijke ontwikkelingen
werkeloosheid
steeds hogere eisen mbt scholing
verhoging lasten
hoog leeftempo
verruwing maatschappelijke omgangsvormen


Stress-oorzaken en hun impact (naar: Holmes en Rahne)

Overlijden van huwelijkspartner	100
Echtscheiding	73
Gescheiden gaan leven	65
Gevangenisstraf	63
Overlijden van familielid	63
Eigen ziekte of ongeval	53
Huwelijk	50
Ontslag	47
Verzoening via relatietherapie	45
Pensionering	45
Ziekte in het gezin	44
Zwangerschap	40
Seksuele problemen	39
Gezinsuitbreiding	39
Verandering in functie	39
Financiële problemen	38
Dood van een goede vriend	37
Verandering van beroep	36
Toenemende huwelijksproblemen	36
Hypotheek hoger dan jaarinkomen	31
Afwijzing hypotheek of lening	30
Veranderende bevoegdheden	29
Zoon of dochter het huis uit	29
Moeilijkheden met schoonfamilie	29
Bijzondere persoonlijke prestatie	28
Begin of einde werkkring partner	26
Begin of einde van schoolopleiding	26
Wijziging levensomstandigheden	25
Verandering van levensgewoonten	24
Onenigheid met chef	23
Verandering werkomstandigheden	20
Verhuizing	20
Verandering van school	20
Verandering in sociale activiteiten	18
Hypotheek lager dan jaarinkomen	17
Verandering in slaapgewoonten	16
Minder contacten met gezin	15
Verandering eetgewoonten	15
Lang verlof of vakantie	13
Emoties met feestdagen	12
Onbetekenende wetsovertreding	11