Eye Movement Desensitization & Reprocessing (EMDR)

Inleiding
EMDR is een korte, intensieve procedure om akelige, traumatische ervaringen te verwerken. EMDR is een vrij nieuwe vorm van psychotherapie die verschillende succesvolle elementen van andere therapieën (hypnotherapie!) integreert in combinatie met een afleidende 'stimulus' (het met de ogen volgen van de handen van de therapeut of het luisteren naar 'clicks'). Hierdoor wordt het informatieverwerkingssysteem in de hersenen gestimuleerd.
Met EMDR is het niet nodig om jarenlang te praten over het verleden, of over een specifieke ervaring die de oorzaak zou kunnen zijn van een huidig trauma. Wel worden, door het stimuleren van het informatieverwerkingssysteem, in een relatief korte tijd therapeutische doelen bereikt. Hierbij veroorzaakt EMDR herkenbare veranderingen die ook na langere tijd blijven bestaan.
De grootste kracht van EMDR is dat het de hersenen laat herstellen, in een tempo waarin het lichaam fysieke klachten geneest.
In 2006 waren er al 17 gecontroleerde onderzoeken naar de effectiviteit van EMDR gedaan. Dit maakt EMDR op dit moment de meest geëvalueerde behandeling op het gebied van trauma.

Indicaties:
  - Acute stress-stoornis (ASS)
  - Posttraumatische stress-stoornis (PTSS): m.n. type I trauma (eenmalige, schokkende gebeurtenis)
  - Overige traumagerelateerde problematiek en fobieën

Klachten
Angstige en/of pijnlijke ervaring(en) kunnen leiden tot een scala van klachten: Herbelevingen van de ervaring (bijv. onaangename herinneringen, nare dromen), vermijdingsgedrag, verhoogde waakzaamheid, stress, schaamte en/of schuldgevoel, depressieve stemming, piekeren, angst, paniek, agitatie, slecht zelfbeeld, slaapproblemen, onverklaarbare lichamelijke klachten.

Werkwijze
EMDR is een therapie die bestaat uit het zorgvuldig uitvoeren van een aantal vast omschreven stappen. Ik heb de behandeling zelf succesvol ondergaan en ben door een expert getraind in de correcte toepassing ervan.

Resultaten
EMDR leidt ertoe dat de herinnering aan een traumatisch beeld vrij snel de emotionele lading verliest en het dus minder pijnlijk is om aan de gebeurtenis terug te denken. Negatieve beelden, gedachten, opvattingen en emoties veranderen.
Een belangrijk voordeel van EMDR is de relatief geringe belasting voor de cliënt. Zo is het in het geval van EMDR niet noodzakelijk dat cliënten hun ervaringen uitvoerig beschrijven of continu herbeleven.

Werkingsmechanisme
Hoe EMDR precies werkt is onduidelijk. Een mogelijke verklaring voor de effecten van EMDR is dat door de afwisselende stimulans van de rechter- (de ‘emotionele’) en de linker (de ‘rationele’) hersenhelft er meer verbindingen tussen die twee hersenhelften ontstaan. Door afwisselende stimulans van de rechter- en linker hersenhelft worden andere neurale netwerken aangelegd waardoor bepaalde vastzittende, niet functionele, negatieve overtuigingen over jezelf losgewrikt en veranderd kunnen worden. Verstand en gevoel komen meer met elkaar in contact, klachten nemen af.

Literatuur
Er is inmiddels een stevige wetenschappelijke ondersteuning wat betreft de werkzaamheid van EMDR bij de behandeling van PTSS. Er is zelfs meer onderzoek gedaan naar EMDR voor het verwerken van schokkende ervaringen dan naar andere vormen van therapie. Uit de resultaten blijkt dat cliënten (zowel volwassenen als kinderen) opmerkelijk goed op EMDR reageren. Al na drie tot vier zittingen is 80% van hen weer in staat om de normale dagelijkse bezigheden te verrichten; de gebeurtenis speelt niet langer een overheersende rol in hun leven. In mijn literatuurlijst heb ik onder het kopje "trauma/PTSS" een aantal boeken over EMDR opgenomen.